Nhiệm kỳ 2020-2025, Đảng bộ, chính quyền, nhân dân Hải Phòng (gồm thành phố Hải Phòng và tỉnh Hải Dương cũ) đã phát huy tinh thần đoàn kết, thống nhất, chủ động nắm bắt thời cơ, nỗ lực vượt qua khó khăn, thách thức, với quyết tâm chính trị cao, hành động quyết liệt, đạt nhiều kết quả quan trọng, toàn diện trên các lĩnh vực.

Thành phố Hải Phòng tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số trong 10 năm liên tiếp, cơ bản đạt các chỉ tiêu về công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo Nghị quyết số 29-NQ/TW, ngày 17/11/2022 của Bộ Chính trị về tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, khẳng định vai trò trung tâm công nghiệp, cảng biển, logistics hàng đầu phía bắc.

Tỉnh Hải Dương duy trì ở mức tăng trưởng cao, vượt mục tiêu đề ra, nhất là trong lĩnh vực công nghiệp và dịch vụ. Sau hợp nhất, thành phố Hải Phòng có quy mô kinh tế lớn thứ 3 cả nước; từng bước hình thành các trục liên kết vùng, phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông, công nghiệp, đô thị và dịch vụ, khai mở nhiều động lực tăng trưởng chiến lược, tạo nền tảng quan trọng để thành phố bứt phá mạnh mẽ trong giai đoạn tới.

Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Đảng bộ thành phố Hải Phòng tại Đại hội lần thứ 1 nhiệm kỳ 2025-2030 đề ra mục tiêu đến năm 2030, Hải Phòng trở thành thành phố cảng biển, công nghiệp hiện đại văn minh. Để đạt được mục tiêu này, Hải Phòng xác định quan điểm phát triển kinh tế là phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế đô thị cảng biển, tái cơ cấu nền kinh tế theo hướng hiện đại, bền vững.

Khẳng định vai trò trung tâm công nghiệp, đô thị hạt nhân

Nhiệm kỳ 2020-2025, mặc dù phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, song với tinh thần đoàn kết, thống nhất, bản lĩnh chính trị, tư duy đổi mới và quyết tâm hành động, Đảng ủy Ủy ban nhân dân thành phố đã lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện các cấp, ngành tổ chức thực hiện hiệu quả cao các nhiệm vụ trọng tâm, tạo chuyển biến rõ nét trên nhiều lĩnh vực.

Kinh tế duy trì tăng trưởng cao, bền vững

Một trong những điểm sáng nổi bật là tốc độ tăng trưởng kinh tế được duy trì ổn định ở mức cao, đi kèm với hiệu quả quản lý tài chính-ngân sách ngày càng được nâng cao.

Trong báo cáo của Ban chấp hành Đảng bộ thành phố Hải Phòng, giai đoạn 2020-2025, các thành tựu kinh tế xã hội của thành phố thể hiện trên thành tựu của hai tỉnh thành phố Hải Phòng, Hải Dương trước thời điểm hợp nhất (ngày 1/7/2025). Theo đó, tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hải Phòng tăng trưởng liên tục trong 4 năm liên tiếp, vượt mốc 100.000 tỷ đồng mỗi năm. Lũy kế giai đoạn 2021-2025 đạt 543.600,86 tỷ đồng, bình quân tăng 7,06%/năm; trong đó thu nội địa tăng 9,27%/năm. Đây là con số thể hiện rõ sức bật mạnh mẽ của nền kinh tế đô thị cảng.

Trong khi đó, tỉnh Hải Dương cũng đạt kết quả ấn tượng với tổng thu ngân sách giai đoạn 2021-2025 đạt 125.994 tỷ đồng, bình quân tăng 13,3%/năm; thu nội địa tăng 13,9%/năm. Những con số này cho thấy năng lực nội sinh của nền kinh tế địa phương ngày càng được củng cố.

Công tác điều hành ngân sách được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm cân đối thu-chi, đồng thời cơ cấu chi có sự chuyển dịch tích cực. Tại Hải Phòng, tổng chi ngân sách giai đoạn 2021-2025 ước đạt 175.254,62 tỷ đồng, gấp 1,65 lần so với giai đoạn trước; trong đó chi đầu tư phát triển đạt 91.981 tỷ đồng, gấp 1,83 lần, còn chi thường xuyên là 78.067,68 tỷ đồng, gấp 1,5 lần. Tại Hải Dương, tổng chi ngân sách địa phương đạt 99.249 tỷ đồng, tăng 31% so với kế hoạch, bình quân đạt 19.850 tỷ đồng/năm.

Song song với đó, cải cách hành chính và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh được đẩy mạnh. Hải Phòng liên tục duy trì vị trí trong nhóm dẫn đầu cả nước về các chỉ số quan trọng như PCI, PAR Index và SIPAS, đặc biệt năm 2024 đứng đầu cả 3 chỉ số. Hải Dương cũng có bước tiến vượt bậc khi chỉ số PCI năm 2024 xếp thứ 14, tăng 33 bậc so với năm 2020, đồng thời duy trì nhóm dẫn đầu về mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp.

Kinh tế nhiều thành phần phát triển mạnh mẽ, trong đó khu vực kinh tế tư nhân đóng vai trò ngày càng quan trọng. Giai đoạn 2021-2025, Hải Phòng thu hút 20,2 tỷ USD vốn FDI, gấp 1,89 lần giai đoạn trước; trung bình mỗi năm có 3.384 doanh nghiệp thành lập mới, kinh tế tư nhân chiếm 86,3% tổng vốn đầu tư thực hiện. Tại Hải Dương, FDI đạt 3,85 tỷ USD, số doanh nghiệp thành lập mới tăng bình quân 6,5%/năm, kinh tế tư nhân chiếm 85,1% vốn đầu tư.

Đổi mới mô hình tăng trưởng, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực

Quy mô kinh tế Hải Phòng tiếp tục mở rộng với tốc độ tăng trưởng cao. Sản xuất công nghiệp phát triển mạnh, cùng với việc thành lập mới 10 khu công nghiệp và 13 cụm công nghiệp, nâng tổng số lên 23 khu công nghiệp và 20 cụm công nghiệp. Hệ thống hạ tầng giao thông, logistics và cảng biển được đầu tư đồng bộ, tạo lợi thế cạnh tranh nổi bật cho thành phố.

Hai địa phương đã chủ động tái cơ cấu nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, lấy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực chính. Nhờ đó, chất lượng tăng trưởng được cải thiện rõ rệt, đóng góp của năng suất các yếu tố tổng hợp (TFP) vào GRDP tăng dần qua từng năm.

Giai đoạn 2020-2024, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Hải Phòng đạt khoảng 317,3 tỷ USD, cho thấy vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế ngày càng rõ nét. Bên cạnh đó, thành phố còn chú trọng phát triển năng lượng sạch, năng lượng tái tạo và du lịch, từng bước khẳng định thương hiệu điểm đến hấp dẫn.

Tại Hải Dương, quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng diễn ra theo hướng xanh và bền vững, gắn với kinh tế số. Tỉnh đã quy hoạch và xây dựng thêm 8 khu công nghiệp và 24 cụm công nghiệp, nâng tổng số lên 20 khu công nghiệp và 60 cụm công nghiệp. Đồng thời, nhiều trung tâm logistics quy mô lớn đang được hình thành, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh.

Phát triển đô thị và hạ tầng giao thông hiện đại, đồng bộ

Không gian đô thị của cả hai địa phương được mở rộng mạnh mẽ, tỷ lệ đô thị hóa tăng nhanh. Hải Phòng đạt tỷ lệ đô thị hóa 68,94%, trong khi Hải Dương đạt 45%, hướng tới mô hình đô thị xanh, thông minh và bền vững.

Một điểm nhấn quan trọng là việc phát triển nhà ở xã hội. Hải Phòng đã hoàn thành vượt chỉ tiêu 15.400 căn nhà ở xã hội theo kế hoạch đến năm 2025, đồng thời giải quyết hiệu quả vấn đề nhà ở cho người dân tại các chung cư cũ.

Hệ thống giao thông được đầu tư đồng bộ, hiện đại, tạo kết nối liên vùng và quốc tế. Hải Phòng tập trung phát triển các loại hình giao thông đa phương thức, đặc biệt là cảng biển Lạch Huyện và Cảng hàng không quốc tế Cát Bi. Hải Dương cũng triển khai nhiều dự án giao thông chiến lược, xây dựng các cầu vượt sông lớn và hai cảng thủy nội địa quy mô lớn, góp phần tăng cường liên kết vùng.

Xây dựng nông thôn mới và phát triển nông nghiệp hiện đại

Chương trình xây dựng nông thôn mới được triển khai đồng bộ, đạt nhiều kết quả tích cực. Hải Phòng là một trong những địa phương bố trí vốn ngân sách lớn nhất cho chương trình này, chiếm khoảng 10% tổng vốn ngân sách địa phương và đã hoàn thành mục tiêu giai đoạn 2021-2025.

Nông nghiệp phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa, ứng dụng công nghệ cao, với 259 sản phẩm OCOP còn hiệu lực. Trong khi đó, Hải Dương là một trong 5 địa phương đầu tiên hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới từ năm 2020, hiện có 388 sản phẩm OCOP, đồng thời đẩy mạnh cơ giới hóa và phát triển công nghiệp chế biến nông sản.

Quản lý tài nguyên, môi trường và phát triển bền vững

Công tác quản lý quy hoạch, đất đai, tài nguyên và bảo vệ môi trường được thực hiện chặt chẽ, gắn với mục tiêu phát triển bền vững. Hai địa phương tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm trong lĩnh vực tài nguyên, khoáng sản, đồng thời chủ động triển khai các giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu, giảm phát thải khí nhà kính.

Công tác bảo vệ và phát triển rừng đạt nhiều kết quả tích cực, diện tích rừng trồng mới tăng, chất lượng rừng được cải thiện, góp phần bảo vệ hệ sinh thái và môi trường sống.

Đẩy mạnh khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Hải Phòng xác định rõ mục tiêu trở thành trung tâm khoa học công nghệ biển của cả nước. Tỷ lệ đầu tư cho khoa học công nghệ tăng cao, tốc độ đổi mới công nghệ đạt 15,02%. Chỉ số đổi mới sáng tạo năm 2023 và 2024 đều đứng thứ 3 cả nước.

Thành phố đã thành lập Trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và thu hút nhiều dự án công nghệ cao, nổi bật là tổ hợp giáo dục-khoa học-đô thị quy mô gần 100 ha, tập trung vào AI và bán dẫn.

Chuyển đổi số được triển khai mạnh mẽ, đặc biệt trong lĩnh vực cảng biển. Tỷ trọng kinh tế số trong GRDP của Hải Phòng đạt 27,19% năm 2024, đứng thứ 4 cả nước. Hải Dương cũng đạt tỷ lệ 11,6% và đang phát triển mạnh hạ tầng dữ liệu dùng chung, đạt 70%.

Phát triển toàn diện các lĩnh vực văn hóa-xã hội

Giáo dục và đào tạo tiếp tục là điểm sáng khi chất lượng giáo dục đại trà và mũi nhọn đều duy trì trong nhóm dẫn đầu cả nước. Hải Phòng là một trong những địa phương đầu tiên thực hiện miễn học phí từ mầm non đến trung học phổ thông. Giáo dục nghề nghiệp được định hướng theo các ngành mũi nhọn như logistics, công nghệ cao.

Văn hóa, thể thao được quan tâm đầu tư, với nhiều di sản được bảo tồn và phát huy giá trị. Các hoạt động lễ hội, văn hóa truyền thống được tổ chức phong phú, góp phần nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân. Thể thao quần chúng phát triển rộng khắp, thể thao thành tích cao đạt nhiều thành tựu đáng ghi nhận.

Công tác y tế có nhiều chuyển biến tích cực. Hạ tầng y tế được nâng cấp, kỹ thuật hiện đại được triển khai rộng rãi. Hệ thống y tế ngoài công lập phát triển nhanh, trong khi y tế cơ sở được củng cố. Hai địa phương đã kiểm soát hiệu quả dịch COVID-19, vừa bảo vệ sức khỏe người dân, vừa duy trì sản xuất.

Đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng được nâng cao. Hải Phòng hoàn thành chỉ tiêu giảm nghèo trước 1 năm, đồng thời chú trọng giải quyết việc làm, mở rộng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế.

Củng cố quốc phòng-an ninh, mở rộng đối ngoại và hội nhập

Quốc phòng-an ninh được củng cố vững chắc. Hai địa phương hoàn thành 100% chỉ tiêu tuyển quân, xây dựng khu vực phòng thủ vững mạnh, lực lượng dân quân tự vệ và an ninh cơ sở được tăng cường.

Công tác phòng, chống tội phạm được triển khai quyết liệt, không để hình thành các băng nhóm tội phạm có tổ chức. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững, không để xảy ra tình huống bất ngờ.

Phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc được đẩy mạnh, cùng với việc triển khai hiệu quả Đề án 06 của Chính phủ, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số và cải cách hành chính.

Trong lĩnh vực đối ngoại, Hải Phòng đã mở rộng quan hệ với hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, thiết lập hợp tác với 31 địa phương nước ngoài, ký kết 61 thỏa thuận quốc tế. Các hoạt động ngoại giao văn hóa được triển khai phong phú, đồng thời thu hút hiệu quả nguồn lực từ cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.

Phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế đô thị cảng biển

Theo báo cáo của Ban chấp hành Đảng bộ Hải Phòng, trong giai đoạn 2025-2030, thành phố sẽ phát triển kinh tế trên cơ sở phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế đô thị cảng biển và trung tâm kinh tế vùng. Nền kinh tế được tái cơ cấu theo hướng hiện đại, bền vững, động lực phát triển là khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Hải Phòng đặt mục tiêu trở thành thành phố cảng công nghiệp hiện đại, văn minh, sinh thái và đáng sống tầm cỡ khu vực Đông Nam Á; tiên phong trong công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đổi mới sáng tạo; là trung tâm kinh tế biển, du lịch chất lượng cao, dịch vụ-logistics và năng lượng sạch hàng đầu cả nước, trung tâm quốc tế về đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng và phát triển khoa học-công nghệ biển. Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng cao, an sinh và phúc lợi xã hội toàn diện, tiệm cận các thành phố tiêu biểu trong khu vực; quốc phòng-an ninh-trật tự an toàn xã hội vững chắc. Đảng bộ và hệ thống chính trị thành phố đoàn kết, có năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu cao, cán bộ tiêu biểu về bản lĩnh, trí tuệ và khát vọng cống hiến; đi đầu trong xây dựng mô hình Chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa.

Xây dựng Hải Phòng trở thành trung tâm du lịch biển, văn hóa và di sản tầm khu vực, quốc tế với các sản phẩm du lịch đặc trưng gắn với bản sắc văn hóa-lịch sử, tài nguyên biển đảo và nông thôn. Phát huy giá trị và vai trò động lực của Cát Bà, Đồ Sơn, Côn Sơn-Kiếp Bạc để phát triển kinh tế xanh, du lịch bền vững, lan tỏa hình ảnh Thành phố Cảng văn minh, thân thiện, đáng sống.

Để đạt các mục tiêu trên, thành phố đề ra các chỉ tiêu chủ yếu gồm tăng trưởng GRDP giai đoạn 2026-2030 đạt bình quân 13%/năm trở lên, phấn đấu đạt 14%/năm; GRDP bình quân đầu người năm 2030 (giá hiện hành) đạt 11.247 USD/người; tỷ trọng đóng góp của kinh tế số trong GRDP đến năm 2030 đạt trên 35%; chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng bình quân 15,5-16,5%/năm; tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo trong GRDP đến năm 2030 đạt 47-48%; tỷ trọng giá trị sản phẩm công nghiệp công nghệ cao trong công nghiệp chế biến, chế tạo năm 2030 đạt trên 60%; thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đến năm 2030 đạt 245.500 tỷ đồng, trong đó thu nội địa đạt 122.000 tỷ đồng; kim ngạch xuất khẩu phấn đấu đến năm 2030 đạt 75 tỷ USD trở lên...

Đến năm 2030, có khoảng 87.000 doanh nghiệp đang hoạt động trên địa bàn; số doanh nghiệp thành lập mới hằng năm khoảng 9.200 doanh nghiệp; Chỉ số chuyển đổi số (DTI), Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI), Chỉ số Cải cách hành chính (PAR Index), Chỉ số chuyển đổi xanh (PGI) hằng năm thuộc top 5 địa phương dẫn đầu cả nước, phấn đấu trong top 3...

Để hiện thực hóa các chỉ tiêu trên, thành phố đề ra nhiều đột phá chiến lược. Trong đó có thực hiện chuyển đổi số toàn diện trên các lĩnh vực: chính quyền số, kinh tế số, xã hội số; lấy chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo làm đột phá trong phát triển. Ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn; thí điểm mô hình đô thị, cảng biển, giao thông, khu công nghiệp thông minh tại một số địa bàn, lĩnh vực trọng điểm.

Triển khai hiệu quả Nghị quyết số 226/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế chính sách đặc thù phát triển thành phố, đặc biệt là Khu thương mại tự do thế hệ mới. Tập trung rà soát, xây dựng và hoàn thiện thể chế và các cơ chế, chính sách phát triển thuộc thẩm quyền ban hành của thành phố thông thoáng, hiện đại và cởi mở.

Hoàn thiện hệ thống quy hoạch toàn thành phố, phát huy lợi thế tổng hợp về không gian, dân số, quy mô kinh tế và tiềm năng đa ngành để hình thành các vùng động lực tăng trưởng mới. Huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực để đầu tư đồng bộ, hiện đại hệ thống hạ tầng chiến lược về cảng biển, công nghiệp, giao thông, logistics tạo đột phá mạnh mẽ trong liên kết vùng và kết nối quốc tế.

Tập trung đầu tư cho giáo dục-đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với các ngành mũi nhọn như công nghiệp và nông nghiệp công nghệ cao, khoa học công nghệ, kinh tế tuần hoàn, dịch vụ-logistics, kinh tế biển, y tế, giáo dục, du lịch... Đẩy mạnh thu hút, trọng dụng nhân tài; xây dựng đội ngũ cán bộ nhất là cán bộ chủ chốt các cấp có khát vọng cống hiến, bản lĩnh, dám nghĩ, biết làm, tiên phong đổi mới, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Với nền tảng vững chắc, cùng quyết tâm đổi mới và hội nhập, địa phương đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá mạnh mẽ hơn nữa trong giai đoạn tới, đóng góp tích cực vào sự phát triển chung của đất nước./.